inceleyin

Gökyüzündeki Vızıltı, Drone'lar... 20 Mayıs 2020

Merhabalar,
Gün geçmiyor ki, gelişen dünyanın ihtiyaçlarına yönelik maliyet ve süre avantajı sağlayacak yenilik haberleri almayalım.
Bu yazımda son 5 yıl içerisinde üzerinde geliştirmeler yapılarak lojistik sektöründe fark yaratacağı düşünülen postacı Drone’ları konuşalım istiyorum.

 

Son zamanların en çok konuşulan konularından biri Drone teknolojisi;

Aslında Drone; teknolojide yeni bir kavram değil, insansız hava araçlarının bir türü olan bu araç için Türk Dil Kurumu tarafından bir anket yapılmış ve ‘arıgözü’, ‘uçangöz’, ‘uçan kamera’, ‘uçakçeker’, ‘uçurgör’ kelimeleri oylamaya sunulmuştu. Oylama sonucu ise Drone’un Türkçe karşılığının “uçangöz” kelimesi olmasına karar verilmişti. Siz hangisini kullanmak istersiniz bilmiyorum ama ben hikayemize bilinirliği açısından drone olarak devam ediyorum.

Konuyu temelden alalım ve biraz tarih sayfalarına gidelim.

İlk Drone;
Drone teknolojisi aslında tahminimizden de eskiye dayanıyor. Drone’ların tarihi ilk olarak insansız hava aracı ile başlıyor. Bugün kullanılan birçok teknolojinin temelinde olduğu gibi insansız hava araçlarının temelinde de Nikola Tesla’nın olması, onun dehasını kanıtlar nitelikte. Geliştirdiği ve patentini aldığı “Gemilerin veya Vasıtaların Hareket Mekanizmasının Kontrolü Metodu ve Aparatı (No. 613.809)" ile Tesla; 1898 yılında radyo-kontrol teknolojisinin olanaklarını, özellikle deniz taşıtları ve taşımacılığında kullanılabileceğini, Madison Square Garden’da düzenlenen Elektrik Fuarı’nda katılımcılara bir sunum yaparak anlatıyor. O tarihte Tesla’nın oyuncak bir havuzun içinde oyuncak bir gemiyi, elinde kontrol kutusu ile radyo dalgaları kullanarak hareket ettirmesi, bu konuda deney yapan diğer mucitleri oldukça şaşırtıyor. Bu teknoloji, uzaktan kumanda edilebilecek araçların atası diyebiliriz.

 

 

Teknolojinin temeli atıldıktan sonra 1916 yılında, üzerinde çalışmalar yapılan uzaktan kumandalı araçlar olarak adlandırılan ilk Drone kavramı A.M. Low tarafından ortaya atılıyor ve üretiliyor. Genellikle savunma sanayinde kullanılan bu hava araçlarının, zamanla yeni mucitler sayesinde kullanım alanları artıyor ve evriliyor.

Drone'ların evrimi;
Drone bilindiği üzere uzun yıllar sadece askeri alanlarda kullanıldı. Günümüzde ise enerji, tarım, askeri, sağlık, ilk yardım, sinema, medya gibi alanlarda kullanılmaya veya kullanılmak üzere geliştirmeler yapılmaya devam ediliyor.

Özellikle kargo konusundaki en büyük atılım ise Amazon’dan geldi. 2020 verilerine göre 220,8 Milyar Dolarlık değerle Dünya’nın en değerli markası olan Amazon, aynı zamanda da geleceğin teknolojisi için yatırım yapmaya ve geliştirdiği ürünler için patent başvurularına devam ediyor. Öyle ki, farklı alanlarda 1.000'e yakın patent dosyası bulunuyor.

E-ticarette dünya markası olan Amazon'un en geç iki günde teslimat sağlayan uygulaması Prime’ı, 100 Milyon'dan fazla kişinin kullandığını açıklandı. Aslında bu uygulamadan, neden Drone konusunda atılım yapmak istediğini net anlayabiliriz.
Hızlı Teslimat + Müşteri Memnuniyeti + Kazanç.

Peki kısa mesafe uçuşu yapan bu insansız hava araçları, uzun mesafe sorununu nasıl aştı?

Bu noktada Amazon tarafından yapılan aşağıdaki şekilde göreceğimiz patent başvurusu dikkatimizi çekiyor.

 

 

Kargo Drone'lar müşterinin evine ulaşana kadar şarjı bitmesi durumunda; yol üzerindeki aydınlatma direkleri, ofis binaları gibi dik yapıların üzerine konumlandırılan, birden fazla aracı üzerinde barındırabilecek, güneş panelleri ile enerji sağlayan şarj istasyonlarına uğrayarak teslimatı tamamlayabilecek.

Siparişten sonra 30 dakika içerisinde teslimat vadeden, Amazon Prime Air ismi ile lanse edilen, Drone kargo teslimat sisteminin, 2020 yılı içerisinde belirli şehirlerde faaliyete geçmesi bekleniyor.

Amazon’un yaptığı farklı boyutlarda ve tasarımlardaki Drone’larla yaptığı teslimat deneme uygulamasını içeren video linki ayrıca inceleyebilirsiniz.

https://www.amazon.com/Amazon-Prime-Air/b?ie=UTF8&node=8037720011

 

 

Amazon'un bir diğer patent başvurusu da Drone’ların kullanımının artması ile oluşacak gürültü kirliliği ile ilgili olmuştur. Uygulamaya geçer mi geçmez mi bilemeyiz ama üzerinde çalışıldığını bu başvurulardan anlıyoruz. Sessiz teslimatı öngören bu başvuruda; takıp çıkarılabilen, uzaktan kontrol edilebilen, sıcak hava balonu teknolojisi 2016 yılında “unmanned aerial vehicle with inflatable membrane” buluş adıyla kayıtlara girmiştir.

 

 

Yakın gelecekte gökyüzünde vızıldayan bu araçları bir şeyler taşıyorken sıklıkla görecek gibiyiz.

Drone destekli çözümlerin, taşımacılık sektöründeki potansiyel piyasa değerinin 13 Milyar Dolar düzeyinde olacağı öngörülüyor.

Kargocu Drone’lar ve Drone sistemleriyle ilgili çalışma yapan Amazon dışında, küçük ve büyük firmalar ile girişimciler de var elbette. Ama nihai ürünü ortaya çıkaran ve hizmet ağına katanlar Amazon ile birlikte başlıca; Deutsche Post DHL, UPS gibi büyük lojistik firmaları, Walmart gibi perakende devleri, Donimos Pizza gibi yaygın ağa sahip gıda servis hizmeti veren firmalardır. Bu firmalar, şimdiden teslimat testleri yapmaya başladı bile.

Walmart; bu dünya devleri arasında rekabete fazlasıyla önem veriyor olmalı ki, Drone teknolojisi üzerine 97 adet patent başvurusunda bulunarak Amazon'u geride bırakmış. Sanırım rekabetin en iyi tarafı da bu, gelişime sağladığı katkı.

Ülkemizde ise Posta ve Telgraf Teşkilatı (PTT),  kargoları Drone ile taşımaya hazırlanıyor. Büyük oranda yerli ürün kullanılarak üretilen Kargo Drone'ları SAHA EXPO Savunma, Havacılık, Uzay Sanayi Fuarı'nda tanıtılmıştı.

Drone teknolojisine ait yapılan patent başvurularında tabloda görüldüğü gibi ABD başı çekiyor. En çok başvuru sayısı ise 2017 ve 2018 yıllarında olmuş.

 

 

Teknolojide yapılan her yenilik, bir sonrakinin temelini oluşturuyor. Bu sebeple rekabetin ötesine geçebilmek, yeni ürün ve hizmet geliştirebilmek için yapılan Ar-Ge çalışmalarında; patent veri tabanlarının incelenerek yol alınması, şirket kültürü haline gelmesi ve bu konuda ki farkındalığın arttırılması gerekiyor. Bu, en kıymetli sermaye olan zamana katkı sağlayacağı gibi şirketlerin patent ihlallerinden de korunmasını sağlayacaktır.
 
Yeni teknoloji hikayelerinde buluşmak dileğiyle, sağlıkla kalın.

Fikri ve Sınai Mülkiyet Hakları ile ilgili sorularınız için:
Nurcan ALTAY
naltay@teknoparkistanbul.com.tr
0216 999 70 25